PPWR voor wie? De rollen in één overzicht
De verordening noemt zeven marktdeelnemers: de fabrikant, de leverancier, de importeur, de distributeur, de gemachtigd vertegenwoordiger, de einddistributeur en de fulfilmentdienstverlener art. 3, lid 1, punt 12 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Daarnaast is er de producent, de partij die de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid draagt art. 3, lid 1, punt 15 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Uw PPWR-rol bepaalt uw plichten.
| Rol | Wie is dat? | Kern van de plicht | Artikel |
|---|---|---|---|
| Fabrikant | Wie verpakkingen of verpakte producten vervaardigt, of onder eigen naam of merk laat ontwerpen of maken | Conformiteit, technisch dossier, EU-conformiteitsverklaring | art. 15 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Leverancier | Wie verpakkingen of verpakkingsmateriaal aan een fabrikant levert | Informatie en documentatie aan de fabrikant | art. 16 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Importeur | In de EU gevestigd, brengt verpakkingen uit een derde land in de handel | Controle vooraf, eigen naam op de verpakking, kopie verklaring | art. 18 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Distributeur | Biedt verpakkingen aan in de keten, zonder fabrikant of importeur te zijn | Zorgvuldigheid en controle vóór verkoop | art. 19 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Gemachtigd vertegenwoordiger | Door de fabrikant schriftelijk gemachtigd voor specifieke taken | Wat in het mandaat staat | art. 17 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Gemachtigde voor de UPV | Door de producent aangewezen in een lidstaat waar die niet gevestigd is | Producentenverantwoordelijkheid namens de producent | art. 45, lid 3 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Einddistributeur | Levert verpakte producten aan de eindgebruiker | Onder meer hergebruikdoelen en regels voor afhaalverpakkingen | art. 29 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Fulfilmentdienstverlener | Biedt ten minste twee van deze diensten aan: opslag, verpakking, adressering en verzending, zonder eigenaar van de producten te zijn | Conformiteit niet in gevaar brengen, registratie van klanten nagaan | art. 20 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
| Producent | Fabrikant, importeur of distributeur die als eerste in een lidstaat aanbiedt | Registratie en betaling voor afvalbeheer | art. 44 PPWR (opent in een nieuw tabblad) art. 45 PPWR (opent in een nieuw tabblad) |
De rollen en hun plichten
Fabrikant (of producent?)
Fabrikant is wie verpakkingen of verpakte producten vervaardigt. Maar wie een verpakking of verpakt product onder eigen naam of handelsmerk laat ontwerpen of vervaardigen, is de fabrikant, ook als er nog een ander merk zichtbaar is art. 3, lid 1, punt 13 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . De Commissie vat het samen: de fabrikant is niet per se wie de verpakking fysiek maakt. Het beslissende criterium is wie de order plaatst en over de ontwerpspecificaties beslist. En er is in een keten altijd maar één fabrikant richtsnoeren Commissie, punt 2 (opent in een nieuw tabblad) .
De fabrikant brengt alleen verpakkingen in de handel die voldoen aan de artikelen 5 tot en met 12. Vooraf beoordeelt hij de conformiteit, stelt hij het technisch dossier op en tekent hij de EU-conformiteitsverklaring. Hij bewaart die vijf jaar (eenmalig gebruik) of tien jaar (herbruikbaar), zet een identificatienummer en zijn naam en postadres op de verpakking, grijpt in bij niet-naleving en levert documenten binnen tien dagen aan een autoriteit die erom vraagt art. 15 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Hoe zo'n verklaring eruitziet, laat ons voorbeeld van een conformiteitsverklaring zien.
Leverancier
Een leverancier verstrekt verpakkingen of verpakkingsmateriaal aan een fabrikant art. 3, lid 1, punt 16 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Hij levert de fabrikant alle informatie en documentatie die nodig is om conformiteit aan te tonen, inclusief de technische documentatie voor de artikelen 5 tot en met 11, in een taal die de fabrikant begrijpt art. 16, lid 1 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Importeur
Een importeur is in de EU gevestigd en brengt verpakkingen uit een derde land in de handel art. 3, lid 1, punt 17 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Een filiaal zonder eigen rechtspersoonlijkheid kan volgens de Commissie geen importeur zijn richtsnoeren Commissie, punt 4 (opent in een nieuw tabblad) . Vóór het in de handel brengen vergewist de importeur zich ervan dat de fabrikant de conformiteitsbeoordeling heeft gedaan en het dossier heeft opgesteld, dat het etiket klopt en dat de identificatie op de verpakking staat. Hij zet zijn eigen naam en adres op de verpakking, houdt vijf of tien jaar een kopie van de verklaring beschikbaar en levert documenten binnen tien dagen art. 18 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Meer hierover op onze pagina voor importeurs.
Distributeur
Een distributeur biedt verpakkingen op de markt aan, zonder fabrikant of importeur te zijn art. 3, lid 1, punt 18 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Hij betracht de nodige zorgvuldigheid en controleert vóór verkoop drie dingen: of de producent in het producentenregister staat, of de verpakking volgens artikel 12 is geëtiketteerd en of fabrikant en importeur hun naam en adres erop hebben gezet. Twijfelt hij, dan biedt hij de verpakking niet aan tot het in orde is art. 19, lid 1 tot en met 3 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Gemachtigd vertegenwoordiger
Een fabrikant kan een in de EU gevestigde partij schriftelijk machtigen voor specifieke taken art. 3, lid 1, punt 19 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Het mandaat omvat ten minste het beschikbaar houden van verklaring en dossier en het leveren van documenten binnen tien dagen. De plicht om conforme verpakkingen te leveren en het opstellen van het technisch dossier kan de fabrikant niet overdragen art. 17, lid 2 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Gemachtigd vertegenwoordiger voor de producentenverantwoordelijkheid
Dit is een ander begrip: een partij die de verplichtingen voor de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid nakomt namens een producent die in een lidstaat als eerste aanbiedt, maar daar niet gevestigd is art. 3, lid 1, punt 20 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Een producent die rechtstreeks aan eindgebruikers in een andere lidstaat levert, moet in elke lidstaat waar hij niet gevestigd is zo'n gemachtigde aanwijzen art. 45, lid 3 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . De Commissie heeft voorgesteld deze plicht op te schorten tot 1 januari 2035, maar dat voorstel is niet aangenomen COM(2025) 982 (opent in een nieuw tabblad) .
Einddistributeur
De einddistributeur levert verpakte producten aan de eindgebruiker, ook via hergebruik of navulling art. 3, lid 1, punt 21 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Voor hem gelden eigen regels. Vanaf 1 januari 2030 biedt hij ten minste 10 % van de dranken in herbruikbare verpakking aan, met uitzonderingen voor onder meer melk, wijn en gedistilleerd en voor verkooppunten tot 100 m² art. 29, lid 6 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . In de horeca met afhaalverpakking laat hij klanten een eigen beker of bak vullen (uiterlijk 12 februari 2027) en biedt hij een herbruikbare optie (uiterlijk 12 februari 2028) art. 32 PPWR (opent in een nieuw tabblad) art. 33 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Fulfilmentdienstverlener
Voor de fulfilmentdienstverlener verwijst de PPWR naar de definitie uit de markttoezichtverordening art. 3, lid 1, na punt 71 PPWR (opent in een nieuw tabblad) : een partij die in het kader van een handelsactiviteit ten minste twee van de diensten opslag, verpakking, adressering en verzending aanbiedt, zonder eigenaar van de producten te zijn. Post- en pakketbezorging en vrachtvervoer vallen er niet onder Verordening (EU) 2019/1020, art. 3, punt 11 (opent in een nieuw tabblad) .
Hij zorgt dat opslaan, hanteren, verpakken, adresseren en verzenden de conformiteit van de verpakking niet in gevaar brengen art. 20 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Producenten die aan consumenten in de EU verkopen, geven hem hun registratienummer en een zelfcertificering; kloppen die niet en herstelt de producent dat niet, dan schort de fulfilmentdienstverlener zijn dienstverlening op art. 45, lid 7 en 8 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Wie als logistiek bedrijf goederen uit derde landen uitpakt en herverpakt, is volgens de Commissie geen eindgebruiker maar de producent van de nieuwe verzendverpakking, ook als hij geen eigenaar van de goederen is richtsnoeren Commissie, punt 3 (opent in een nieuw tabblad) . Zie ook PPWR voor webshops.
Fabrikant of producent: het verschil
Fabrikant en producent lijken synoniemen, maar ze hebben verschillende functies richtsnoeren Commissie, punt 3 (opent in een nieuw tabblad) :
| Fabrikant | Producent | |
|---|---|---|
| Wie | Wie de order plaatst en over de ontwerpspecificaties beslist | Fabrikant, importeur of distributeur die als eerste in een lidstaat aanbiedt |
| Aantal | Eén in de hele EU | Per lidstaat waar de verpakking naar verwachting afval wordt |
| Functie | Zorgt dat de verpakking aan de duurzaamheids- en etiketteringseisen voldoet | Financiert het afvalbeheer: registratie, rapportage, bijdrage |
Wie is fabrikant?
Bij verkoop- en verzamelverpakkingen is de fabrikant normaal gesproken wie de verpakking vult en de laatste bewerkingen doet (snijden, vullen, verzegelen), vaak ook de merkeigenaar. Bij verzend-, service- en primaireproductieverpakkingen is dat normaal gesproken de maker van de verpakking, tenzij de gebruiker er duidelijk zijn naam of merk op zet. Dan is de gebruiker de fabrikant. Staat er geen naam of merk op, dan beslist wie de order plaatst en de ontwerpspecificaties bepaalt richtsnoeren Commissie, punt 2 (opent in een nieuw tabblad) .
Een uitzondering voor kleine bedrijven: is de merkeigenaar een micro-onderneming en zit de leverancier van de verpakking in dezelfde lidstaat, dan is de leverancier de fabrikant art. 3, lid 1, punt 13, b PPWR (opent in een nieuw tabblad) . Artikel 15, lid 12 en artikel 21 formuleren die voorwaarde anders: daar volstaat dat de aanbieder in de Unie gevestigd is. De Europese Commissie houdt "dezelfde lidstaat" aan richtsnoeren Commissie, punt 2 (opent in een nieuw tabblad) . Hoe dat uitpakt, leest u op de pagina voor kleine ondernemingen.
Wie is producent? De voorbeelden van de Commissie
De Commissie geeft twee voorbeelden richtsnoeren Commissie, punt 3 (opent in een nieuw tabblad) .
Verzendverpakking. Onderneming A maakt grote kartonnen dozen zonder naam of merk en verkoopt ze leeg aan onderneming B in dezelfde lidstaat. Dan is A de producent. Staat de naam of het merk van B op de dozen, dan is B de producent. Verkoopt B de gevulde dozen aan onderneming C in een andere lidstaat, dan is C daar de producent. Gaan de dozen naar een land buiten de EU, dan is er in geen enkele lidstaat een producent.
Verkoopverpakking. Onderneming D vult bakjes met fruit en verkoopt die aan een supermarkt in dezelfde lidstaat: D is de producent. Verkoopt D aan een supermarkt in een andere lidstaat, dan is die supermarkt daar de producent. Verkoopt D via een eigen webwinkel rechtstreeks aan een eindgebruiker in een andere lidstaat, dan is D daar de producent en draagt D daar de producentenverantwoordelijkheid.
De producent registreert zich in elke lidstaat waar hij als eerste aanbiedt of uitpakt; zonder registratie mag hij daar niet aanbieden art. 44, lid 2 en 4 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Eén bedrijf, meerdere rollen
De rol hoort bij de verpakking, niet bij het bedrijf. Neem een Nederlandse webshop met een eigen merk:
- voor de productverpakking van het eigen merk, bij een leverancier besteld: fabrikant, tenzij de uitzondering voor micro-ondernemingen geldt art. 3, lid 1, punt 13 PPWR (opent in een nieuw tabblad) ;
- voor ingekochte merkartikelen van een Nederlandse leverancier: distributeur, met de controleplichten van artikel 19;
- voor producten die hij zelf van buiten de EU haalt: importeur art. 18 PPWR (opent in een nieuw tabblad) ;
- voor de verzenddoos met eigen logo: fabrikant van die doos en producent van de verzendverpakking richtsnoeren Commissie, punt 2 en 3 (opent in een nieuw tabblad) ;
- voor bestellingen die rechtstreeks naar consumenten in België of Duitsland gaan: producent in die landen art. 3, lid 1, punt 15, c en d PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Brengt een importeur of distributeur verpakkingen onder eigen naam of merk in de handel, of wijzigt hij ze zo dat de naleving in het gedrang kan komen, dan geldt hij als fabrikant art. 21 PPWR (opent in een nieuw tabblad) . En elke marktdeelnemer moet op verzoek kunnen zeggen van wie hij verpakkingen kreeg en aan wie hij ze leverde art. 22, lid 1 PPWR (opent in een nieuw tabblad) .
Uw rol vaststellen
Begin met de gratis PPWR-check: vijf vragen en direct een overzicht van uw waarschijnlijke rollen met de artikelen erbij. In de PPWR-scan (vanaf € 395 excl. btw) doen we dat per verpakkingsstroom en stellen we vast voor welke verpakkingen u zelf een EU-conformiteitsverklaring nodig heeft. Per doelgroep: fabrikanten en eigen merk, importeurs, webshops en kleine ondernemingen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen fabrikant en producent in de PPWR?
Ben ik fabrikant als ik de verpakking niet zelf maak?
Wanneer wordt een distributeur of importeur fabrikant?
Heeft een fulfilmentpartij ook plichten onder de PPWR?
Wat is een einddistributeur?
Kan één bedrijf meerdere rollen hebben?
Verder lezen
Bronnen
Alles op deze pagina is nagelezen in de officiële publicaties. Artikelverwijzingen in de tekst linken naar de Nederlandse versie op EUR-Lex.
- Verordening (EU) 2025/40 betreffende verpakkingen en verpakkingsafval (PPWR) (opent in een nieuw tabblad) . Publicatieblad van de Europese Unie, L-serie, 2025/40, 22 januari 2025.
- Mededeling van de Commissie: richtsnoeren voor de uitlegging van Verordening (EU) 2025/40 (opent in een nieuw tabblad) . Publicatieblad van de Europese Unie, C/2026/3084, 10 juni 2026.
- Verordening (EU) 2019/1020 betreffende markttoezicht en conformiteit van producten (opent in een nieuw tabblad) . Publicatieblad van de Europese Unie, L 169, 25 juni 2019.
- Voorstel COM(2025) 982 tot vereenvoudiging van milieuwetgeving (milieu-omnibus) (opent in een nieuw tabblad) . Europese Commissie, 10 december 2025, alleen een voorstel.